Sunday, 27 June 2021

Kỷ niệm train NSW

 Cái máy ân oán 1 thời...

"Good morning. Can I please get a weekly ticket to the City for under 16? Thanks, have a good day!." Sau 1 thời gian ngơ ngẩn vào mua vé trong quầy thì cũng đà mò mẫm được cách dùng cái máy này thì mỗi buổi sáng thứ 2, chạy hộc mặt từ nhà ra trạm xe lửa rồi tới nơi muốn... móa, hàng người đứng dài từ cái máy ra tới cầu thang, dài từ cầu thang xuống tới cửa quầy vé. Ok fine, trễ xe lửa, tiếp tục chạy nước rút từ trạm đầu kia tới trường.
Học sinh ở Sydney thường chỉ có 2 phương tiện: xe lửa (train) và xe bus. Xe lửa chia làm vài tuyến (line), mỗi line 1 màu. Thường các bạn VN đi line màu vàng và màu cam, là dân tình ở Cabra và Bankstown, Marrickville, 3 khu người Việt ở đông nhất Sydney, mỗi mình ở line xanh lá, line airport, sáng ra toàn đi học 1 mình. Sáng vào học lúc 9h, từ ngày lên lớp 11 là có những hôm sáng có tiết Toán nâng cao vào học từ 8h, thế là hình thành 1 thói quen tính giờ xe lửa. Hồi đầu lúc chưa có app Tripview (save được chuyến mình muốn đi), Tripviewlite (giống nhau nhưng không save được chuyến vừa xem), ở mỗi quầy đều có in 1 quyển lịch train từ điểm đó tới các điểm khác trong cùng 1 line, tìm muốn lòi mắt giờ train chiều đi chiều về.
Bắt đầu tính từ nhà ra trạm xe lửa đi bộ thong dong mất 10 phút, chạy sấp mặt thì 6 phút, mẹ sang ở 1 tuần ngày đi bộ 2 lần kêu xa nhỉ, con đi mấy năm trời có ngày còn đi về vài lần thế mẹ ạ. Từ trạm lên tới trạm xuống (Townhall) 20km mất hơn nửa tiếng. Từ Townhall xuyên qua QVB vào trường đi bộ 5-7 phút nữa. Sáng ra tự căn giờ dậy từ hơn 6h 6 rưỡi, cạp 2 lát bánh mì bơ lạc và uống thêm cốc sữa (cấp 3 quanh năm chỉ ăn sáng món đó, lên ĐH rộ lên ăn lúa mạch lúa mì sáng ra thì cứ phải trông vi sóng ko cái đó nó trào ra đi dọn ốm), lấy hộp cơm trưa mang theo rồi vào thay đồ đi học. Mà đồng phục của bên này nó nhiều lớp lang chứ có phải mỗi cái sơ mi trắng đâu, mùa hè tất trắng hoặc tất tối màu cổ ngắn, mùa đông tất dài tối màu, sơ mi, váy, cà vạt, áo len gile, áo vest, giày kín bàn chân (chứ không cho đi giày búp bê), đồng phục thể dục, mặc đến lâu, ba lô đồng phục thì to gấp đôi người (theo size tây), sáng ra vừa chạy vừa vác quả đó muốn gãy cả lưng.
Line nhà mình thì có màn đi qua City Circle, là 4 điểm vòng tròn trong trung tâm Sydney, nếu ngồi đủ thì sáng sáng đều nhìn thấy Cầu cảng và Nhà hát con sò, rất thơ mộng tạo cảm hứng đầu ngày. Nhưng thơ mộng thì cũng không bằng đi học đúng giờ, nên khi đủ hóa cáo, toàn nhảy qua line khác tại những trạm lớn. Thường thì mình sẽ xuống ở Central để nhảy qua platform 18 19 hoặc platform dưới lòng đất (2 mấy đó, cái line đi Bondi) để đi thẳng bến sau lên Townhall, hoặc không lười nữa thì nhảy từ ở Wolli Creek để đi line xanh lam lên trường.
Tới khi lên Đại học thì phải chuyển nhà giám hộ do trường ĐH chỉ định, ở gần trường hơn nhưng không có train, chuyển qua đi bus, nhưng cơ bản bus thì không đúng giờ như train, chưa kể kẹt xe, nên chuyển qua bấm vé Zone 2 hàng tuần ở cái máy này đi cả train cả bus. Từ trường ĐH đi train về 1 trạm trung chuyển ở giữa, xong từ trạm đó bắt bus về nhà. Sau biết nữa thì đăng kí cái vé discount cho học sinh quốc tế thẳng trên mạng, học sinh trong nước được giảm 50% thì học sinh quốc tế cũng được giảm cỡ 30 - 40%, mua luôn vé 1 quý, người ta cho bọc đàng hoàng gửi về station ra lấy.
Cái vé đó lúc đó quý hơn vàng, mất 1 phát thì chắc xác định lội bộ chục km đi học. Lúc đó Opal card đã bắt đầu đưa vào hoạt động, nhưng tính ra không rẻ hơn cái vé discount cho học sinh quốc tế, nên mình vẫn dùng vé giấy để di chuyển, các trạm vẫn có máy đọc cả vé giấy lẫn opal.
Rồi dần cắt luôn cái chương trình giảm vé đi lại công cộng cho du học sinh, bỏ luôn cái máy bấm này, chuyển qua dùng hết opal card, đi lại nạp tiền tự động như điện thoại trả trước.
Để rồi kể tiếp chuyện cheating ăn gian cái thẻ opal, giá vé thì tăng hàng năm mà xe cộ giờ giấc loạn xạ, service càng ngày càng tệ nên cheating giảm tí tiền chứ không tiền đi lại còn quá tiền ăn 1 tuần : ))

Mẹ và chuyện thi tốt nghiệp phổ thông ở Úc

Mấy hôm nay HN trẻ con đi thi chuyển cấp vào 10. Hàng xóm nhà mình có 1 em trai đi thi, thằng bé ăn chơi ở nhà này từ lúc bé tí, nên 2 sáng nay bà Lùn có việc sáng sớm phải dạy mở cửa cho cháu nó vào khấn cụ với bác Béo để thi cử may mắn. Con cái đi thi một, vòng ngoài cha mẹ gia đình đi thi mười. Chăm cho con cả năm, tới ngày lên thớt thì lo lắng, bồn chồn đứng ngồi không yên cả ngày, trông nhà cô chú hàng xóm mấy hôm nay rộn ràng lắm, rộn ràng luôn cả sang nhà mình.

Bà Lùn chỉ một lần trải qua cảm giác này với em lớn, còn em bé không thi lớp 10 ở VN. Nhưng bà Lùn lại có 1 trải nghiệm cũng đặc biệt hơn những bà mẹ xung quanh, là con gái thi tốt nghiệp phổ thông kiêm thi Đại học ở nước ngoài, 1 nền giáo dục mà bà chẳng có tí khái niệm học hành, thi cử tính điểm ra sao. Có chú giám hộ và con gái cũng đã giải thích ngắn gọn dễ hiểu nhất rồi, nhưng con cái đứng trước 1 kì thi bản lề rất quan trọng vậy mà không ở cạnh thì cũng đứng ngồi không yên cả năm trời ngày đó.
Thế mới thấy các bà mẹ có 1 năng lực cảm nhận và quản lý rất siêu cao thủ về con cái mình, xuyên biên giới, xuyên ngôn ngữ. Mẹ Lùn nhà này tiếng Anh không biết, nhưng con học hành từng kì từng môn điểm số ra sao, thầy cô nhận xét thế nào biết hết. Mỗi kì chú giám hộ đi họp phụ huynh về là 2 đầu cầu 2 nửa xích đạo gọi nhau ơi ới bàn chiến thuật tưng bừng là, em bé thì nằm im thở khẽ xem gọi chú xong có gọi mình nói gì không. Không biết tiếng Anh thì cũng có sao, vẫn sắp xếp được người biết tiếng Anh để nắm tình hình tuốt tuột. Chuyện gì con kể cũng quên, chứ riêng mấy chuyện quan trọng như tới ngày đóng học hay con thi học kì rồi thi tốt nghiệp ngày nào thi môn nào, thi từ mấy giờ tới mấy giờ thuộc làu làu không phải nhắc. Ở Úc do có nhiều môn học lựa chọn nên thi tốt nghiệp cả tháng trời, mỗi tuần thi có 1 môn, nên cả cái tháng đó là gọi sang nhắn nhủ lo học bài nghỉ ngơi sát sao lắm. Bình thường cuối tuần mới gọi thôi, tháng đó rảnh ra là gọi vì biết không phải đi học ở nhà ôn thi tốt nghiệp. Gọi sang bất chợt mà giờ đó đang ngoài đường là hỏi ngay nay đi đâu không học bài à con. Tới ngày đi thi thì tự căn giờ rất chi là chuẩn, nó thi sáng thi chiều từ giờ này tới giờ này, biết luôn thi xong giờ đó là con bé này phải mò cái gì ăn ở trên trường đã rồi mới về, tính luôn giờ đi xe lửa phải tầm này mới về tới nhà là còn để gọi sang hỏi làm bài được không. Ở nhà thì có bác gái Malay biết hôm sau cháu đi thi là y rằng tối nay em Hương được ăn canh thịt bò hầm khoai tây cà rốt. Đúng chuẩn các bà mẹ Á châu, có mấy món tẩm bổ cho con cái không lệch đi đâu được!
Thi tốt nghiệp xong phải đợi gần 2 tháng mới có kết quả điểm tốt nghiệp và điểm vào Đại học chứ không nhanh như ở VN. Có 2 ngày báo điểm, hôm trước báo điểm thi tốt nghiệp từng môn, từ điểm thành phần đó cộng trừ nhân chia thành 1 điểm vào Đại học thì hôm sau mới báo. Lúc đó mình đã về nghỉ hè, báo điểm 2 hôm là 6h sáng bên đó thành 2h sáng VN, thế là mẹ con khỏi ngủ, cũng chẳng đặt báo thức gì, tự động 2h sáng tỉnh ngủ, lật đật lên mạng xem điểm. Rồi nguyên 2 ngày hôm đó má mì sung sướng ra mặt, điểm thi của con cao quá mà, đủ điểm vào hết nguyện vọng đăng kí, chẳng lo nó trượt Đại học nữa rồi. Bạn mình năm sau cũng kể y chang, cả nhà đặt báo thức dậy từ 2h sáng 2 hôm liền xem điểm. Thi Đại học kiểu Tây hay kiểu Ta cũng không khác nhau mấy đâu, cha mẹ hồi hộp quá các con.
Sau này hết nghiệp đi học với nghiệp ở trời Tây rồi, mình rất hay phỏng vấn bà Lùn, sao ngày đấy cho con đi sớm thế mẹ không lo lắng gì sao. Và bà Lùn vẫn luôn có 1 câu trả lời rất dõng dạc rằng, đi học thì ấm vào thân chứ khổ sở gì đâu mà lo, còn mấy cái chuyện ăn ở sinh hoạt không chết người được, lại còn có chú với 2 bác Malay chăm rồi, lo lắm thì cũng chả ở cạnh nên thôi cho kệ tự thân vận động. Có thế mới nên người được.
Đúng, nhờ thế mới ra hình thù được như giờ!

Monday, 19 April 2021

Chuyện khiếu nại (complaint)

Không biết nên vui hay buồn mà chắc chỉ là trùng hợp, năm đầu tiên mình chính thức đi làm sau khi ra trường, rơi đúng vào giai đoạn hàng loạt các hợp đồng liên kết chung (ULP) và liên kết đơn vị (ILP) nhà Pru đã hoàn thành 5 năm đóng phí bắt buộc. Giờ đó dân tình mới mở lại bảng minh họa ra coi, và bắt đầu 1,000 câu hỏi vì sao với 500 anh em khiếu nại. ILP thì mấy năm đó Cổ phiếu có lãi nên bơn bớt, chỉ suốt ngày áp giá thứ mấy vậy sao mãi không thấy nhận được tiền, chứ ULP thì muốn tán loạn. Sản phẩm truyền thống thì bắt đầu vào giai đoạn khách hàng có khải niệm về chuyện bảo tức trả ra thấp hơn khá nhiều so với các năm trước, quậy banh chành từ quầy tới tổng đài CSKH.

Tuần nào cũng vài ba ca khiếu nại thuộc diện phải uốn lưỡi nắn nót, kiểm tra số má, thư từ trả lời đàng hoàng. Có những câu văn mẫu đã đi vào diện ám ảnh như là: “Giá trị hoàn lại là giá trị hiện tại của những quyền lợi trong tương lai” (chiết khấu dòng tiền đó mà), “Phí bảo hiểm rủi ro phụ thuộc vào tuổi, giới tính, nghề nghiệp, tình trạng sức khỏe của khách hàng. Do KH có tăng phí vì lí do…, vì vậy…”, “Bảng minh họa giả định khách hàng tham gia tại ngày sinh nhật, tuy nhiên thực tế HĐ bắt đầu khi KH xx tuổi xx tháng”, “Tỷ lệ bảo tức trên bảng minh họa chỉ mang tính chất tham khảo. Thực tế, năm xx-xx công ty trả cao, năm xx-xx công ty trả thấp, phụ thuộc vào tình hình thị trường…”. Anh trai làm được 1 lần biểu mẫu chi phí dòng tiền của UL tách vào từng năm hợp đồng, thế là từ lúc đó cứ khiếu nại UL là các anh chị CH đòi cái tách dòng tiền này. Màn hình thì đen xì, HĐ dài vài năm, xem tiền thì phải xem từng dòng, đã thế mấy ca complaint thì toàn hủy ra tra vào giao dịch, làm muốn bung lụa. ILP cũng tương tự tách số đơn vị từng giao dịch, dòm từ màu đen hệ thống tới màu trắng excel, thật là phát dồ. HĐ đã đi tới mức khiếu nại thì đâu dám quẩy lên anh em : )). Mỗi lần có mail CH bắn sang là tâm lý vứt hết cái gì đang làm, ưu tiên trả nợ khẩn trương. Mới đọc qua được nội dung cái mail làm sao thì đã thấy team chat buzz, alo em ơi, anh chị mới gửi mail, gấp lắm em ạ. KH hẹn ngày mai lên quầy, KH đòi phải ra thư trả lời, KH sẽ gặp anh/chị sếp ngày này, cho anh chị thông tin gấp nhé! Nhiều khi không chỉ mỗi team CH gọi, PS, Call Centre mấy anh chị úp sọt liền luôn, mỗi team 1 đầu việc cho 1 ca khiếu nại. Trẻ con bên này thì chi biết vâng, dạ, em làm luôn đây. Em ổn lắm!

Có những trường hợp về bản chất HĐ không có vấn đề gì, nhưng KH để lại ấn tượng thật khó quên. Có hôm đang họp bên Q8, các chị kêu đang có KH đứng ngay dưới chân cầu Chà Và cầm cái loa phường loa loa bà con cô bác ơi công ty lừa đảo, đề nghị nhân viên không xuống xem. Khiếu nại thì phải tìm hiểu hết cả lí do động cơ, thế là trong mail có luôn cả thông tin nhân thân: KH vừa đi tù về, KH có nhiều mối quan hệ ở địa phương và “đe dọa” sẽ cho chính quyền thanh tra văn phòng tổng đại lý tại địa phương để công ty không làm ăn được, KH làm nghề cho vay nặng lãi, KH là dân giang hồ/anh chị tại địa phương. Bonus thêm mấy màn KH ăn vạ, cởi trần ở quầy, KH in băng rôn đứng đối diện văn phòng, KH ngồi ở quầy từ 8h sáng tới 1h trưa chưa chịu về, KH livestream, viết bài trên FB. Ủa để chúng em làm cho yên tâm mà anh chị ơi, cảm giác giải quyết xong ca này em khỏi thấy ba má em luôn quá lol. Có bạn làm xong 1 mùa giờ ngại không dám đi du lịch tham quan các làng chài rồi đó, vì quá ám ảnh các anh làm nghề đi biển rồi chuyển qua lên bờ lái xe, xây dựng = ))

Làm complaint có cái đau tim vậy, nhưng thực sự là người thật, việc thật, tiền thật, để hiểu tâm lý khách hàng mong muốn gì ở bảo hiểm. Có lần mình đã thắc mắc với mẹ, vừa đóng vào 300 triệu giờ lên hủy nhận về có hơn 70 triệu mà cũng hủy mẹ ạ, con không hiểu lắm. Thế là mẹ mình giải thích ngay: “Giờ người ta đóng vào mà người ta không hiểu, thì thà rút ngay được bao nhiêu thì được, chứ đóng 300 triệu 1 năm nhiều lắm con ơi. Là mẹ thì mẹ cũng rút khẩn trương.” Hay ghê, có những lối suy nghĩ như vậy, mình cũng cần đặt tâm lý để hiểu KH hơn.  

Đời sống phát triển thì bảo hiểm là 1 phần không thể thiếu. Hy vọng KH thêm hiểu biết thì đọc kĩ, hỏi kĩ trước khi kí HĐ, đễ đỡ phiền toái không đáng có sau này.

Saturday, 8 August 2020

07.08.2020 - "Chia tay tình đầu"

Good bye my first love, thank you for all the sweet memories.

07.08.2020 – 1 ngày đặc biệt

Chia tay nhé, tình yêu đầu, rồi ngày vui ta gặp lại nhau.

Cảm ơn 3 năm của rất nhiều những kỉ niệm, những bài học đầu đời, những sự va vấp, tiếp xúc và hơn cả là những người anh chị, bạn bè luôn dành sự tin tưởng rất lớn cho em bé trong công việc và cũng rất yêu, rất cưng như em út ít ụt ịt 😊

Từ một em bé chả biết gì đầy hoang mang khi các sư tỉ dạy xong ra đi còn em bơ vơ, đi họp với các đại thụ sợ xanh mắt mèo vì bị mở từng cái mail ra hỏi mà tác giả quen tay kết câu văn bằng 1,000 chữ “ạ”. Những dự án đầu tiên ê kíp “phá hoại” rủ nhau viết sẵn đơn để ngăn bàn, lỡ mai có biến gì thì sếp gọi kêu mở dùm ngăn kéo em có để lại tờ đơn. Những tuần bận “oánh lộn” họp hành, giải đáp thắc mắc, phục vụ các ca sắp cháy nhà hay dàn xếp khiếu nại hơi nhiều để cuối tuần mới đủ tập trung giao hàng bắn mail lia lịa như ngày thường; hay những lúc tên em được vinh hạnh sáng nhất 54 tỉnh thành, và rồi sau đó một lứa trẻ em có thêm nghề tay trái là thợ tính nợ chuyên nghiệp 😊 Rồi những ngày giáp Tết đầu cầu 3 miền vừa dọn nhà, nấu cơm, mắt vừa quét nhà vừa liếc cái máy đang chạy hay tắt ngỏm tám đời. Tôi đảm bảo lúc đó dọn cho có chứ không lấy đâu ra sạch :)) Tới những lần bắn file ra lúc 4 5h chiều phiên bản đã tới đầu 2 con số, được nhắc nhẹ liều liệu chị về đón con em ơi nhưng 11h tối đã yên vị xong xuôi trả hàng em nó rồi tám luôn tới 12h đêm. Và khi mình nghĩ mình đã được rèn luyện đủ tính kiên nhẫn vì chỉnh format đẹp để in cho khách quá nhiều rồi thì lại được luyện chưởng tăng thêm chục level vì những lần chạy số rồi phát hiện nó sai chỗ to chỗ nhỏ chạy đi chạy lại 80 lần chưa xong. 10 tỉ hay 100 tỉ lúc đó không quan trọng, quan trọng là ở đầu màn hình nó hiện chữ TRUE (khớp) dùm em cái.

Tổng kết của 3 năm đầu tiên ấy có quá nhiều trải nghiệm. Đã cố gắng gặp mặt chào tận nơi cũng có, email cũng có để rồi nhận lại những lời chúc tạm biệt, nhắn gửi đầy yêu thương từ các vị to to tới anh chị em bạn bè làm cùng hàng ngày. Có lẽ, là hơn cả yêu.

Cảm ơn Prudential vì tất cả.

<3<3<3

Sunday, 14 June 2020

Du học cấp 3: chương trình học môn (anh) Văn

2 năm cuối phổ thông ở Úc, ở Sydney, học sinh được chọn môn học, nhưng bắt buộc phải học Văn. Chương trình học Văn chia làm 2 modules chính và 1 module phụ. Module chính thường là những chủ đề lớn lao, và module phụ thì dạy cụ thể về kĩ năng hàng ngày, như là viết cv, viết thư giới thiệu bản thân (cover letter để xin việc chứ không phải nộp mỗi cái cv), viết thư phàn nàn lên quận về vấn đề ra ngõ đụng chuyện như rác đổ bừa bãi, hàng xóm ồn ào, v.v.
Nói module chính chủ đề trừu tượng vậy thôi, thực ra nó là 1 vấn đề của xã hội, của cuộc sống thường ngày mà mình nhiều khi cho là đương nhiên, không để ý tới. Thông qua việc học và phân tích những tác phẩm liên quan tới chủ đề ấy, học sinh sẽ có cái nhìn toàn diện và nhân văn hơn với cuộc sống và với cộng đồng. Vẫn phải phân tích các chi tiết trong tác phẩm, vẫn phải nêu biện pháp nghệ thuật được dùng để nói lên điều gì, nhưng đề thi phần viết sẽ là 1 câu chung chung để học sinh dùng các tác phẩm đã học diễn đạt cách hiểu của mình; chứ không cần bình văn về 1 vị tác giả hay 1 tác phẩm nào cụ thể.
Năm mình học lớp 12, module 1 chủ đề chính là "Belonging", dịch nôm na là "sự thuộc về". Có thể hiểu sự thuộc về là chỉ thuộc về 1 cộng đồng văn hóa có những đặc tính riêng, thuộc về đất nước đang sống, hay những giai đoạn tìm kiếm và tự hỏi để biết mình thuộc về đâu, v.v. Đề thi năm ấy dịch ra là "Thách thức cho việc xác định sự thuộc về đâu đó là việc có những mối quan hệ thân thiết." (The challenge of belonging is to develop meaningful connections). Nói chung là mông lung trừu tượng vậy cho học sinh khám phá. Module 2 chủ đề về "Australian voices", tiếng nói người Úc, tiếng nói đất nước, văn hóa Úc, cũng toàn là những thứ rất vô cùng.
Sở giáo dục của bang sẽ đưa ra 1 list những tác phẩm có thể chọn, với module chính giáo viên sẽ chọn 1-2 tác phẩm trong list này để học. Ngoài ra, các bạn học sinh được khuyến khích chọn thêm 1 tác phẩm ngoài (related text), cùng chủ đề nhưng thuộc thể loại khác để làm phong phú thêm bài văn của mình.
Trường mình năm đó module 1 Belonging học 1 thơ, 1 truyện kịch (kịch được in thành truyện viết, chứ không phải vở diễn kịch), nên tác phẩm ngoài cho module 1 của mình là chỉ còn phim cho chọn.
"Mao's last dancer" là 1 trong những bộ phim lúc đó mình rất cân nhắc, vì chủ đề "thuộc về" hiện lên rất rõ trong toàn mạch phim. Cunxin từ 1 cậu bé miền quê đói nghèo được chọn đi học ở trường múa Bắc Kinh không có khái niệm gì về múa ba-lê, những năm tháng chán ghét ba-lê ở trường múa nhưng là cánh cửa duy nhất để thoát nghèo, tới việc cậu được chọn đại diện cả Trung Quốc đi giao lưu văn hóa ở Mỹ. Đỉnh điểm là khi bị giữ tại Lãnh sự, chấp nhận từ bỏ gia đình, tổ quốc, để ở lại Mỹ vì sự tự do trong nghệ thuật, cho sự nghiệp múa sau này, ở thế hệ đó, với 1 người được đào tạo từ nhỏ trong môi trường văn hóa tại Bắc Kinh; tất cả đều là những hành trình khám phá không dễ dàng của bản thân để biết mình thực sự "thuộc về" đâu, "thuộc về" điều gì.
Học văn như này, thấy vào hơn rất nhiều! Những chủ đề đều rất thực tế, học sinh có thể thấy hàng ngày trong cuộc sống nên viết trở thành 1 cách để tâm sự, để bày tỏ quan điểm, chứ không phải là thứ gì cần phải học thuộc. Không có đúng sai, đủ ý hay thiếu ý, tất cả là quan điểm và phong cách cá nhân.

P/S: (Anh) Văn, vì là học Văn trong tiếng Anh, học Văn, chứ không phải học ngoại ngữ Anh Văn.


Sunday, 19 April 2020

Du học cấp 3: Định hướng ngành học sau phổ thông ở Úc

Tiếp sau bài Du học cấp 3 nên đi từ khi nào viết lâu rồi, giờ mình kể tiếp chuyện học xong cấp 3 rồi quyết định học cái gì tiếp.

Mẹ mình vẫn nói mình “con bà cả hay”, lớp 12 thích nhiều ngành học lắm, nguyện vọng đăng kí vào Đại học trải khắp các lĩnh vực từ khoa học tự nhiên tới khoa học xã hội như Định phí, Sư phạm, Tâm lý, Luật, Ngôn ngữ, v.v .  Đứng trước nhiều sự lựa chọn vậy thì hoang mang HQH, nhưng có những yếu tố mình đã cân nhắc rất kĩ trước quyết định khá quan trọng này.

Thẳng thắn mà nói 99% các bạn đi du học từ cấp 3, đặc biệt đi Úc là mong muốn định cư sau này. Hiếm lắm mới gặp trường hợp nào kêu sẽ đi về hoặc thờ ơ với chuyện ở lại. Vì thế, mọi quyết định về ngành học, trường học, sẽ xoay quanh chủ đề định cư. Học ngành nào nước sở tại đang cần? Ngành nào trong danh sách ở lại? Khả năng định cư ngành đó thế nào? Phải tự chủ động tìm hiểu những thông tin này qua các kênh khác nhau, xà quần google với mấy group người Việt là hiểu chuyện rồi. Ngay tại thời điểm cấp 3 đã nên có hình dung nhất định mình có thể ở lại theo đường nào và cần làm những gì. Vì thế, nếu muốn ở lại, phải chọn học luôn ngành có trong danh sách định cư, mà khả năng ngành đó còn ở trong danh sách phải dài hơn thời gian mình sẽ đi học Đại học/Cao đẳng. Danh sách ngành nghề định cư thì thay đổi theo chính sánh, tình hình kinh tế hàng năm nên mỗi ông thần sẽ có những nhận định riêng, tốt nhất là phải chủ động tìm hiểu, rồi gạn nước trong mà quyết định, xanh chín hên xui gì cũng đành chấp nhận. Tuy nhiên, việc thêm hay bớt ngành nào trong cái danh sách đó là cả 1 quyết định kinh tế chính trị vĩ mô đằng sau nên sẽ mất nhiều thời gian trước khi nó được áp dụng, nếu có tác động tới khả năng nhập cư thì chính phủ cũng sẽ tác động kiểu gián tiếp như cắt tài trợ khoản này -> người dân giảm nhu cầu sử dụng -> không tìm được việc làm đúng ngành -> không đủ điều kiện kinh nghiệm để xin xác nhận đủ khả năng làm việc trong ngành đó -> không ở lại được. Vì thế, cơ bản là cứ lựa chọn ngành học trong danh sách định cư của năm tài chính đó.

Sau đó, việc chọn ngành & chọn trường sẽ là tổng hòa của rất nhiều yếu tố như sở thích, nguyện vọng, khả năng cá nhân, tài chính gia đình, v.v.. Tuy nhiên, bản thân mình phải nghĩ cho 1 tương lai xa hơn rằng việc học này sẽ quyết định rất lớn tới công việc, cuộc sống sau này, nên yếu tố học cái gì “cần” sẽ phải cân nhắc nhiều hơn yếu tố “thích” ở đây, sau đó là tới khả năng và tài chính.
Như hồi đó mình thích Sư phạm, mà kể cả giờ cũng vẫn thích mà, đã rất cân nhắc giữa việc học bằng đôi Cử nhân Kinh tế với Sư phạm Toán phổ thông (4 năm) với Cử nhân Định phí (3 năm). Suýt chút cũng đi Sư phạm vì là đúng theo ý thích mong muốn, và lại còn thiện cảm với trường, vừa báo điểm toàn bang xong là 5 phút sau nhận được offer (thư mời nhập học) liền à, vì điểm cao thế ít ai đăng kí Sư phạm lắm hehe:D. Nhưng lí do quyết định cuối cùng không chọn vì đặt lên bàn cân so sánh tương lai sau này. Sư phạm Toán ở Úc lúc nào cũng thiếu, không sợ không có việc làm, định cư được, nhưng thu nhập không cao. Hơn nữa, nghĩ tới cảnh làm việc với những đứa trẻ không cùng gốc văn hóa với mình, mà vì thế chất lượng công việc sẽ không được tốt nhất thì có lẽ không nên vì đó là việc giáo dục cho cả một thế hệ. Rồi thời gian học lâu quá, toàn 4 5 năm để có bằng đôi Sư phạm với 1 bằng nữa chứ không có bằng đơn, học dài thêm 1 năm là tốn thêm bao nhiêu tiền rồi, mà thường đã học vậy sẽ ra làm Giáo viên, lựa chọn nghề nghiệp có phần hạn chế. Thầy cô mình ngày đó cũng toàn học bằng Cử nhân đầu tiên là các ngành khoa học kĩ thuật, kinh tế kinh doanh, rồi chán đi làm muốn chuyển ngành mới học thêm 1 2 năm bằng Sư phạm sau Đại học (grad dip/master). Nên mình quyết định học Định phí để ít nhất có 1 cái nền cần thiết, rồi sau này nếu muốn có thể học Sư phạm sau. Giờ thì đã nhận ra làm giáo viên không nhất thiết phải trong khuôn khổ nhà trường, nên cũng bỏ ý định theo Sư phạm chính chuyên rồi ahihi :D.

Việc chọn ngành học có yếu tố đầu tiên rất quan trọng là học ngành có khả năng cao được ở lại, nhưng không nói trước được việc mình sẽ có thẻ xanh, sẽ có quốc tịch, nên tính toán thế nào cũng cần chừa 1 đường về Việt Nam. Mình đã từng thấy có phụ huynh cho con đi từ lớp bé (cỡ lớp 8 lớp 9), rồi tính học hết lớp 10 thôi rồi cho đi học nghề để dễ được ở lại. Đúng là ở các nước phương Tây, mấy ông thợ (thợ xây, thợ điện, thợ nước, v.v.) có nhiều cửa ở lại hơn, mà thu nhập cũng khá lắm nha, vì thực ra dân bản xứ nó có chịu làm đâu mà chả thiếu người nên dễ ở lại. Nhưng phụ huynh cũng nên nghĩ tới trường hợp không ở lại được thì sao, về Việt Nam với trình độ văn hóa lớp 10 đứa trẻ sẽ sống như thế nào. Tương tự, hướng đi học lớp 11 rồi học Dự bị Đại học (Foundation), thì xác định sẽ phải học xong bằng Đại học, chứ bỏ dở giữa chừng vừa không có bằng lớp 12, vừa không có chứng chỉ nghề hay bằng Đại học, cũng mệt mỏi lắm. Tóm lại là tính đường gì cũng phải đảm bảo có những văn bằng tối thiểu, để dù không ở nước ngoài được, thì về quê vẫn có thể sống.

Lời dài tình đầy vậy, hi vọng các em lớp 12 năm nay ở Úc thi cử tốt và có quyết định bản lề sáng suốt trong công cuộc làm người lớn!

Saturday, 21 March 2020

Diary of the no-work-need-to-specially-attend-to Saturday

Saturday, 21st March, 2020

In the midst of the corona outbreak in Vietnam. Of course, not just Vietnam, the whole word has gone crazy about this virus. Over the past few days, the Vietnamese government has been generous enough to fly all the Viet citizens from the epidemic areas home, especially from Europe. Hanoi and Ho Chi Minh City, the 2 main cities of the country have welcomed waves and waves of people returning home. People may argue about the incompetency of a communist political party, but in distress time like this, all we care is that our government is doing all their efforts to save our people's lives. That's it. For that, we listen to their instructions. And stay positive for the future.

I have finished one of the largest projects that I have ever undertaken since entering the adult work life after graduation. Launching a new product, especially in time where people need insurance plan in place than ever, has been a journey full of joy and lessons learnt. Maybe all the night work and weekend spending mostly in-house, running models, reviewing materials, checking up on grammar and wording (no matter how much I feel like I have had enough of Kumon marking, eye-bailing all the commas and full stops to take marks away from kids, I still continue doing it at work now lol), creating test plans, discussing solutions, etc., can be reduced a bit, but then it's not work after all. I learn here and then that the final result may not be as compelling as you want, but the journey through, with like-minded people, makes it a thousand time worth the efforts. This is absolutely correct, for the journey of 9 months!

Now it's over, the project has completed its first phase and the product is launched, my weekday night time and the weekend can be much more relieved, I am back to the habit of watching everything on Youtube that comes up on the side bar. It can be anything from drama series to documentary to music videos, as long as the subject catches my interest at first sight.

Today, I stumble this video on one of my following channels. ABC Q&A series have always been the number 1 resource for practising ESL listening paper back in high school. So from time to time I still watch this, so as to catch up with Australia's current affairs.
The topic for Q&A panel discussion is on education (again and again!!), but focus on the funding. Ok that's the big picture which people like regulators, educators, principals, etc. have to know about. But then how about parents, children? They are the main beneficiaries for all of this. Do they, or to what extent do they need to know about funding?

I mean, the concept of funding disparity between public and private schools may be a bit too broad for normal parents to care for. And talking about the consistent decline in PISA score all the time just adds more to the fire. It may instead be better just to get down to the understandable level of actionable items could be of more help.

Like telling the parents to remind their kids to respect their teachers and behave at school. Education which starts from home first always delivers pleasant results.
Then offering teachers a fair compensation (not remuneration) package, at least to their satisfaction so as they stay in the job as long as they can. The children need them. And the whole country depends on them.
On the training side, put appropriate entry requirements into university teaching degrees, not something like ATAR 6x and sending an offer just 5 minutes after the release of ATAR to a 9x ATAR kid. Give the students a clear picture of future job prospect for teachers, encourage and aid them through scholarships and sufficient teaching placements to boost the graduate's job readiness skills.

Then the lifting results will kick in with its finest form, very soon!

Australia is certainly capable of delivering world class education to its citizens, the country just needs to focus a bit more with better strategies and a clear vision!

I may criticise NSW high school curriculum in this area and that area, but a huge credit and appreciation is always for this place which has nurtured me with fantastic education. Always follow and want the best for the state and the country down-under, especially with its education system.


P/S: Listen to Eddie talking about example in Griffith where rural teachers just can't leave school for few days to attend training due to expenses and no replacement. Ok, you made the resources available, but can the teachers really utilise them? This's the level of detail that needs to pay attention to when doing any project, in any discipline. I reflect on this thought a lot as I go about with my work everyday. What can I do directly to serve the people at the core of my profession's interest better? Then if I can't do it well consistently on a daily basis, should I think about a bigger problem? Maybe not. Or maybe one day when I get up the ladder, I may see things in different perspective thus arrange different priorities in different orders. I don’t know it yet! For now, the motto is always ticking in mind: "Do what you love and love what you do. Passionately!"